Prijzenswaardig

 

De Nobelprijs, de meest prestigieuze onderscheiding ter wereld, is de ultieme waardering voor wetenschappelijke onderzoekers die een opmerkelijke prestatie hebben geleverd op het gebied van de natuurkunde, scheikunde en fysiologie of geneeskunde, aan auteurs die belangrijke bijdragen hebben geleverd aan de literatuur en voor personen en organisaties die hebben bijgedragen aan de bevordering van de vrede.

Alfred Nobel, zelf uitvinder, wilde met het instellen van deze prijs dat wetenschappers zich op hun onderzoek konden concentreren zonder dat ze zich zorgen hoefden te maken over materiële zaken. Hij bepaalde in zijn testament dat van de rente van zijn toenmalige kapitaal van ca. 32 miljoen Zweedse kronen ieder jaar op zijn sterfdag (10 december) vijf Nobelprijzen moeten worden uitgereikt. Sindsdien worden elk jaar op die datum in Stockholm de onderscheidingen uitgereikt met een niet onaanzienlijk geldbedrag van omgerekend ca. 1 miljoen euro. In 1968 is er trouwens een zesde Nobelprijs bijgekomen, namelijk die voor Economie.
 

"Professor Hans-Olaf Andersson maakt deel uit van het Nobelprijscomité van het Karolinska Instutuut, de commissie die beslist wie uiteindelijk de Nobelprijs voor fysiologie of geneeskunde wint. Vlak voor de stemming krijgt hij bezoek van een onbekende persoon die hem een koffer vol geld aanbiedt als hij voor een bepaalde kandidaat kiest. Andersson weigert pertinent maar niet veel later wordt zijn dochter ontvoerd. Hij staat nu met de rug tegen de muur. Hulp van de politie blijkt al snel geen optie en als de journalist die hij heeft benaderd om het leven komt, ziet hij geen andere mogelijkheid dan zich tot zijn zwager Gunnar Forsberg te wenden. Maar er is een probleem: Forsberg zit die al geruime tijd vast voor inbraak en bedrijfsspionage..."

 

Na de inleidende verhandelingen over de achtergronden, diverse protocollen rond de Nobelprijs en de samenstelling van de verschillende instanties, begint het verhaal langzaam op gang te komen. In het begin wordt het verhaal verteld in de 3e persoon enkelvoud en volg je de belevenissen van Hans-Olaf Andersson maar na circa een kwart van het boek wisselt het perspectief naar Gunnar Forsberg en gaat het verder in de ik-vorm. Zeer bijzonder en aanvankelijk had ik daar ook wat moeite mee. Vooral als Hans-Olaf en Gunnar samen waren maar gelukkig ging laatstgenoemde al snel zijn eigen weg.

Andersson is een typische professor, stoffig en ietwat verstrooid, een ware academicus. Gunnar Forsberg daarentegen is een vrijbuiter, een womanizer, slim en meedogenloos hoewel hij niet goed tegen onrecht kan. Aan de andere kant licht hij net zo makkelijk grote concerns op als beginnende kleine ondernemingen. Hij is een Einzelgänger, brutaal, quasi stoer maar niet onsympathiek. Het zijn elkaars absolute tegenpolen maar ze moeten tegen wil en dank met elkaar samenwerken wat niet altijd even vlekkeloos verloopt.

Eschbach heeft soms de neiging iets te detaillistisch te zijn, zo trekt hij bijvoorbeeld een pagina uit om de exacte werking van een cilinderslot te beschrijven. Niet iedereen houdt daarvan maar je kunt ook zeggen dat hij er zich niet met een Jantje van Leiden vanaf maakt. Wat leuker om te lezen was, is de cultuurshock die iemand krijgt als hij na 6 jaar gevangenisstraf ineens in het dagelijkse leven stapt. Hoe Eschbach in dat opzicht de gebruikers van de mobiele telefoon op de hak neemt, is erg vermakelijk. Het boek bevat trouwens wel meer humoristische passages.
 

De Nobelprijs zal de gelijknamige prijs voor de letterkunde niet winnen. Dat zal overigens geen enkel boek dat zich in de NUR-codes bevindt, die met een 3 beginnen, maar buiten dat. Het boek bevat iets teveel toevalligheden en mist de kenmerkende zeggingskracht van De erfenis van Fontanelli en De rijkdom van Saoed om voor een topklassering in aanmerking te komen. Toch heeft Eschbach met De Nobelprijs een boeiende en wederom originele thriller geschreven en dat is ook prijzenswaardig te noemen.